สร้างตารางเรียกญาติของนิยายจีน: ฝ่ายพ่อ ฝ่ายแม่ และสองทิศทางที่เรียกกัน
Tri Thu知秋
สารบัญ
ภาษาจีนแยกคำเรียกญาติตามฝ่ายและลำดับเกิด: พี่ชายของพ่อคือ 伯父 น้องชายของพ่อคือ 叔父 ส่วนพี่น้องชายของแม่เป็นอีกคำหนึ่งคือ 舅父 ถ้าแปล 伯父 叔父 หรือ 堂哥 表妹 รวมเป็นลุงกับญาติไปเฉย ๆ คนต่างฝ่ายต่างลำดับจะถูกกลืนเป็นคนกลุ่มเดียว ชุดแนวในแอปยังไม่มีตารางนี้ ผมจึงสร้างเองทีละแถวในแท็บชื่อและคำศัพท์ของเรื่องนั้น

| สิ่งที่งงในงานแปล | ต้องล็อกอะไรก่อนแปล | ตารางอยู่ที่ไหน |
|---|---|---|
| พี่ชายกับน้องชายของพ่อ และพี่น้องชายของแม่ กลายเป็นลุงหมด | แยกตามลำดับเกิดและฝ่าย: คนละตำแหน่งใช้คนละคำ | แท็บชื่อและคำศัพท์ในหน้าเรื่อง หนึ่งแถวต่อหนึ่งคำต้นฉบับ |
| 堂哥 กับ 表妹 กลายเป็นคำว่าญาติคำเดียว | แยกลูกของพี่น้องชายของพ่อ ออกจากลูกของพี่น้องของแม่หรือพี่สาวน้องสาวของพ่อ | แท็บเดียวกัน เพิ่มหนึ่งรายการต่อหนึ่งคำเรียก |
| ทิศทางเรียกกลับไม่ถูกจด | จดครบสองทิศทางของแต่ละคู่: A เรียก B และ B เรียก A | ตรงกับข้อเสนอของการสแกนคำเรียก ซึ่งออกมาเป็นคู่ |
ฉากที่งงที่สุดของนิยายแนวตระกูลเกิดตั้งแต่ไม่กี่ตอนแรก: ครอบครัวใหญ่มาเจอกัน โต๊ะเลี้ยงโต๊ะเดียวมีทั้งพี่น้องของพ่อสองคน พี่น้องชายของแม่ และญาติสองสาย ถ้าแปลรวบเป็นลุงกับญาติไปหมด ประโยคไหนก็ยังอ่านลื่น ปัญหามาทีหลัง: พอถึงตอนที่ตัวละครออกมาแบ่งมรดก คนอ่านไม่รู้อีกว่าใครอยู่สายตระกูลฝ่ายพ่อ ใครมาจากครอบครัวฝ่ายแม่
พี่ชายของพ่อกับน้องชายของพ่อต่างกันตรงไหน?
สองคำนี้ชี้ถึงพี่น้องแท้ ๆ ของพ่อทั้งคู่ เส้นแบ่งอยู่ที่ลำดับเกิดในรุ่นของพ่อ: พี่ชายของพ่อคือ 伯父 น้องชายของพ่อคือ 叔父 ในตระกูลที่พี่น้องเยอะ สองคนนี้ยืนคนละตำแหน่งตามลำดับอาวุโส และนิยายตระกูลใหญ่มักยึดลำดับนี้ตอนแบ่งทรัพย์หรือจัดที่นั่ง
รวมสองคนนี้เป็นลุงคำเดียวคือทิ้งลำดับอาวุโสของฝ่ายพ่อไป คนอ่านยังเข้าใจทีละประโยค แต่พอเรื่องจะบอกว่าใครอยู่เหนือใครในกลุ่มพี่น้องของพ่อ งานแปลก็ไม่มีคำเหลือไว้พูดสิ่งนั้น
ทำไมพี่น้องชายของแม่ไม่ใช้คำเดียวกับฝ่ายพ่อ?
เพราะภาษาจีนแยกคำตามฝ่าย: พี่น้องของพ่อใช้ 伯 กับ 叔 ส่วนพี่น้องชายของแม่เป็นอีกคำหนึ่งโดยสิ้นเชิงคือ 舅父 ตำราว่าด้วยศัพท์ญาติแบบจีนเรียกสิ่งนี้ว่าการแยกฝ่ายในกับฝ่ายนอก: รุ่นเดียวกับพ่อแม่ก็จริง แต่ละฝ่ายมีคำของตัวเอง
รวมสองฝ่ายเข้าด้วยกันคือลบเส้นแบ่งระหว่างสายตระกูลฝ่ายพ่อกับครอบครัวฝ่ายแม่ ซึ่งเป็นสิ่งที่นิยายตระกูลใหญ่ใช้สร้างพรรคพวกและจัดผลประโยชน์ ตราบใดที่คนอ่านยังอ่านออกว่าใครเป็นฝ่ายไหน สงครามในบ้านก็ยังไม่หลงทาง
สองสายญาติแยกกันตรงไหน?
สายหนึ่งคือลูกของพี่น้องชายของพ่อ คนในสายตระกูลฝ่ายพ่อ: 堂兄, 堂哥 และ 堂弟 อีกสายคือลูกของพี่น้องของแม่ หรือลูกของพี่สาวน้องสาวของพ่อ คนอยู่นอกรอบสายตระกูลฝ่ายพ่อ: 表兄, 表哥, 表姐, 表弟 และ 表妹
การแยกแบบนี้เก็บเรื่องว่าใครอยู่ในสายตระกูลของตัวละครหลัก ใครอยู่วงนอก นิยายเรื่องมรดกหรือการแต่งงานในตระกูลใหญ่มักหมุนอยู่แถวนั้นพอดี ผมจึงไม่กลบสองแบบนี้เป็นคำว่าญาติคำเดียว
จะคัดลอกตารางโครงอย่างไรให้ใช้ได้สองทิศทาง?
แต่ละแถวคือหนึ่งคู่ความสัมพันธ์: คำต้นฉบับในตอนแท้ คำอ่านหรือความหมายสำหรับผู้อ่านไทย และสองทิศทางที่เรียกกันในคู่นั้น นี่คือโครงที่ต้องเทียบกับตัวเรื่อง ไม่ใช่ความสัมพันธ์ของนิยายเรื่องใดเรื่องหนึ่ง
| คู่ใครกับใคร | คำต้นฉบับ | คำอ่านและความหมาย | สองทิศทางในคู่ |
|---|---|---|---|
| พี่ชายของพ่อกับหลาน | 伯父 | Bofu, พี่ชายของพ่อ | หลานเรียกว่า Bofu ฝ่ายผู้ใหญ่เรียกกลับเป็นอีกคำในต้นฉบับ ต้องตัดสินจากตัวเรื่อง |
| น้องชายของพ่อกับหลาน | 叔父 | Shufu, น้องชายของพ่อ | หลานเรียกว่า Shufu คำในทิศทางจากบนลงล่างตัดสินจากตัวเรื่อง ไม่ย้อนสร้างจากคำนี้ |
| พี่น้องชายของแม่กับหลาน | 舅父 | Jiufu, พี่หรือน้องชายของแม่ | หลานเรียกว่า Jiufu คำในทิศทางจากบนลงล่างตัดสินจากตัวเรื่อง |
| ลูกของพี่น้องชายของพ่อ ในสายตระกูลฝ่ายพ่อ | 堂兄, 堂哥, 堂弟 | ลูกพี่ลูกน้องชายฝ่ายพ่อที่อายุมากกว่า (堂兄 tangxiong, เรียกติดปากว่า 堂哥 tangge) และที่อายุน้อยกว่า (堂弟 tangdi) | คนเล็กเรียกคนโตว่าพี่ ด้วยคำ 堂哥 (tangge) คนโตเรียกคนเล็กว่าน้อง ด้วยคำ 堂弟 (tangdi) |
| ลูกของพี่น้องของแม่ หรือลูกของพี่สาวน้องสาวของพ่อ นอกสายตระกูลฝ่ายพ่อ | 表兄, 表哥, 表姐, 表弟, 表妹 | ลูกพี่ลูกน้องนอกสายตระกูลฝ่ายพ่อ: ชายอายุมากกว่า (表兄 biaoxiong, เรียกติดปากว่า 表哥 biaoge) หญิงอายุมากกว่า (表姐 biaojie) ชายอายุน้อยกว่า (表弟 biaodi) และหญิงอายุน้อยกว่า (表妹 biaomei) | คนเล็กเรียกพี่ชายหรือพี่สาวว่าพี่ ด้วย 表哥 (biaoge) หรือ 表姐 (biaojie) ฝ่ายโตเรียกกลับว่าน้อง ด้วย 表弟 (biaodi) หรือ 表妹 (biaomei) |
ทิศทางจากบนลงล่างผมไม่เติมไว้ก่อน เพราะย้อนสร้างจากคำของรุ่นล่างไม่ได้: ผู้ใหญ่เรียกคนเล็กด้วยอีกคำหนึ่งในต้นฉบับ เหมือนปู่เรียกหลานไม่เหมือนหลานเรียกปู่ คำนั้นคืออะไร เรื่องเท่านั้นที่ตัดสิน ผมเติมทีหลังเมื่อเจอบทสนทนาจริง
คำเรียกญาติเกาะกับคู่ของผู้พูดกับผู้ฟัง ไม่ได้เกาะกับความสัมพันธ์ทางสายเลือดแบบแห้ง ๆ ตารางสองทิศทางจึงเข้ากับวิธีที่การสแกนคำเรียกในแอปส่งข้อเสนอ: เป็นตัวละครทีละคู่ ไม่ใช่ส่งผังตระกูลสำเร็จรูปมาให้
ในแอปมีตารางญาติให้ใช้ไหม?
ยังไม่มี ชุดแนวเนื้อหาครอบคลุมศัพท์ประจำแนว: มีชุด Xianxia / บำเพ็ญเซียน, Xuanhuan / แฟนตาซีจีน, เมือง, โรแมนซ์ และเว็บโนเวล ชุดเว็บโนเวลอย่างเดียวมี 76 แนวคิดระบบ เกม และข้ามมิติ รายการละคู่อักษรจีนตัวย่อกับตัวเต็ม อักษร 堂 กับ 伯 ที่เจอในชุดคือ 堂主 ตำแหน่งในสมาคมหรือกลุ่มลับ กับ 师伯 师叔 แถวสำนัก ยังไม่มีแถวสำหรับ 伯父 叔父 หรือ 舅父 และไม่มีแถวญาติ 堂 กับ 表 ในความหมายสายเลือด ส่วนวิธีที่ชุดแนวโรแมนซ์จัดการสำนวนและสแลงอย่างกินน้ำส้มสายชูหรือสวมหมวกเขียว อ่านแยกได้ที่ ศัพท์นิยายรักและสแลงจีนเวลาแปล: เลี่ยงกับดักแปลตรงตัวตั้งแต่กินน้ำส้มสายชูไปจนถึงสวมหมวกเขียว ส่วนยศและบรรดาศักดิ์ในวัง กับศักดิ์ของภรรยาเอกและอนุภรรยาในตระกูลใหญ่ เป็นอีกสองแดนของนิยายโบราณที่มีบทแยกต่างหาก: ศัพท์นิยายจีนวังหลัง: ลำดับยศพระสนม เชื้อพระวงศ์ และคำเรียกตนเอง และ บุตรีภรรยาเอกคืออะไร ภรรยาเอกกับอนุภรรยาต่างกันอย่างไร ในนิยายจีนแนวชิงอำนาจในจวน
ตารางญาติจึงเป็นงานที่ผมสร้างเองในพจนานุกรมระดับเรื่อง: แท็บชื่อและคำศัพท์ในหน้าเรื่อง ที่แต่ละแถวจับคู่คำต้นฉบับหนึ่งคำกับคำแปลที่ใช้กับเรื่องนั้นเรื่องเดียว เช่น 凌伊山 เป็น หลิงอีซาน ต้องล็อกตารางก่อนกดแปล เพราะรอบแปล 50 ตอน รวมที่แปลซ้ำด้วย ใช้พจนานุกรมชุดที่ค้างไว้ตอนกด ถ้าต้องแก้กลางทาง ตอนที่แปลหลังจากจุดนั้นอาจได้ชุดใหม่
การสแกนคำเรียกในแอปทำงานบนหน้าต่าง 12 ตอน เสนอทีละคู่: ใครเรียกใคร อีกฝ่ายเรียกกลับว่าอะไร พร้อมคำที่ใช้เรียกตัวเองและโน้ตบริบท เครื่องมือเสนอเป็นคู่และไม่สร้างผังตระกูลให้ ใครอยู่เหนือใคร คุณต้องดูจากตัวเรื่องเองแล้วจดลงตาราง
บรรทัดฐานญาติในครอบครัวต่างจากในสำนักอย่างไร?
ครอบครัวนับตามสายเลือด: ใครเกิดจากใคร ใครเป็นพี่เป็นน้องในแถวไหน เรียกว่าอะไร นิยายเกี่ยวกับการบำเพ็ญเพียรเติมชั้นสำนักซ้อนบนครอบครัว และลำดับตรงนั้นวิ่งตามสายอาจารย์กับศิษย์ ไม่ได้วิ่งตามนามสกุล ผมแยกไว้ต่างหากใน แปลคำเรียกในสำนักให้ถูก: อาจารย์ อาจารย์อา และอาจารย์ลุง
ศิษย์ร่วมรุ่นเป็นแกนขนาน ไม่ใช่พี่น้องแท้ ๆ ดูตารางแยกสำหรับแกนนี้ได้ใน ศิษย์พี่ ศิษย์น้อง: เลือกคำเรียกระหว่างศิษย์ร่วมสำนักให้ตรงกับเรื่อง
ก่อนเข้าตารางญาติ ควรจับวิธีล็อกทิศทางเรียกขึ้นเรียกลงให้ได้ก่อน ตามที่อธิบายไว้ใน เลือกคำเรียกขานตามความสัมพันธ์ของตัวละครเมื่อแปลนิยายจีน ส่วนการล็อกตารางเรียกญาติเป็นหนึ่งก้าวของขั้นตอนทั้งหมด ตามแผนใน แปลนิยายยาวด้วย AI: ตั้งแต่เตรียมไฟล์จนถึงตรวจคำแปล
- คำเรียกยังบอกฝ่ายของคนที่ถูกเรียกอยู่ไหม: สายตระกูลฝ่ายพ่อหรือครอบครัวฝ่ายแม่?
- ลำดับเกิดของพี่น้องฝ่ายพ่อแม่เอามาจากท่อนที่เรื่องบอกชัด ไม่ได้เดาจากอายุหรือบทบาทในฉากใช่ไหม?
- ทุกคู่ตัวละครที่มีบทสนทนา จดครบสองทิศทางหรือยัง: A เรียก B และ B เรียก A?
ก่อนแปลเรื่องที่ตระกูลเยอะ ผมคัดลอกโครงข้างบน ตัดแถวที่เรื่องไม่มีทิ้ง แล้วเติมสองทิศทางให้คู่ที่มีจริง บทสนทนาที่เหลืออ่านเทียบกับตารางนั้น เจอคำเรียกแปลกก็ย้อนกลับไปดูท่อนที่เรื่องกำหนดความสัมพันธ์ก่อนตัดสิน